Twnnel Abernant

Darganfod Twnnel Abernant

“Mae’r cyfieithiad Cymraeg ar gyfer yr adran yma yn cael ei orffen ar hyn o bryd, a chaiff ei ychwanegu yn fuan iawn. Ymddiheurwn am unrhyw anghyfleuster”

I lle y mae’n arwain????

Gyferbyn â Phentref Hamdden Merthyr Tudful ac yn arwain o gulfan oddi ar yr A470, mae llain digon dinod o dir sy’n boblogaidd gan gerddwyr lleol ac wedi bod yn fangre brysur ers y 19eg Ganrif. Mae’r cledrau a’r tramffyrddffyrdd wedi tewi bellach a llwybrau pren sydd yno’n awr i’ch arwain at drysorau hanesyddol o orffennol diwydiannol Merthyr. 

Mae Twnnel Abernant yn rhedeg o dan Fryn Penylan, ger Fferm Waunwyllt ac adeiladwyd y twnnel i gludo Rheilffordd Cwm Nedd o Ferthyr Tudful i Abernant (ar gyfer Aberdâr) a Chyffordd Hirwaun.

Ac yntau’n teithio 650 troedfedd o dan frig y mynydd, ni ddefnyddiwyd y twnnel gan drafnidiaeth gyffredin hyd 1853 ac wedi i’r twnnel gael ei gau ym 1963, gadawyd y strwythur ysblennydd hwn yn anghyfannedd.

I’r rheini sydd am archwilio dipyn, gellir hefyd weld adfeilion adeiladau Gwaith Glo’r Cwm ac maent werth ymweld â hwy. Ar un adeg, roedd y Gwaith yn rhan o Weithfeydd Cyfarthfa ond cafodd ei foddi o dan reolaeth Robert Thompson Crawshay ym 1845.

Roedd y lofa fas hon yn gweithio gwythiennau’r glo stêm a oedd yn agos iawn at yr arwyneb yn yr ardal hon ar ochr ogleddol y maes glo.  

Yn ôl rhestr Arolygydd y Pyllau Glo ym 1896, gweithiai 681 o ddynion o dan y ddaear a 99 ohonynt ar wyneb y pwll yn cynhyrchu Glo Stêm.

Ar 14 Mai 1900, cafwyd ffrwydrad llosgnwy ac er na fu’n angheuol, cafodd nifer eu hanafu’n ddifrifol. Cynghorodd Adroddiad y Swyddfa Gartref fod y mwyafrif o’r ffiwsys a ddefnyddiwyd yn y diwydiant glofaol ar y pryd yn beryglus tu hwnt.

Erbyn 1908, roedd cyfanswm o 1,030 yn gweithio yn y pwll hwn.  

Cafodd y pwll ei gau yn Rhagfyr 1910 ond cadwyd ef fel pwll dŵr hyd nes iddo fynd yn anghyfannedd ym 1924.

 

Darganfod Beth sy'n digwydd ym Merthyr Tudful

Y newyddion diweddaraf

Clybiau dringo creigiau DU

Clybiau dringo creigiau DU

Dau CGI ein cwrs marathon anodd. Yn mwynhau hwn gyda chymorth hiliol hunan drwy lwybr y trywydd golygfeydd o gwmpas Pontsticill a Bannau. Os ydych yn hoffi her, hil hwn yw i chi!
Manylion y digwyddiad ac Atodlen
O 4-18 oed, mae ein clybiau dringo ddatb…

Gwasanaeth Bws AM DDIM! Hoppa Merthyr! Teithiwch AM DDIM!

Gwasanaeth Bws AM DDIM! Hoppa Merthyr! Teithiwch AM DDIM!

Bydd bws Hoppa Merthyr yn cysylltu siop newydd Trago Mills â Pharc Cyfarthfa, adeilad hanesyddol Redhouse ym Mhontmorlais, Pentref Hamdden Merthyr, canol y dref a Pharc Manwerthu Cyfarthfa. Bydd menter y Cyngor Bwrdeistref Sirol a noddir gan Ranbarth…

Canolfan Dwristiaid Newydd yn gwella’r hyn sydd gan dwristiaeth Merthyr Tudful i’w gynnig

Canolfan Dwristiaid Newydd yn gwella’r hyn sydd gan dwristiaeth Merthyr Tudful i’w gynnig


Mae statws Merthyr Tudful fel cyrchfan twristiaeth gweithgareddau sydd ar ei dyfiant yn debygol o barhau gan fod y cyngor bwrdeistref yn mynd yn groes i’r duedd genedlaethol o gau Canolfannau Gwybodaeth i Dwristiaid.
Yn sgil toriadau i wasanaethau’r a…